Kübalı davulcu Ignacio Berroa, 1980’de Amerika Birleşik Devletleri’ne yerleştikten sonra Dizzy Gillespie topluluğunda çaldı. Gillespie’nin onun için kullandığı övgü, Berroa’nın iki geleneği aynı anda taşıyabilmesine işaret eder: Afro-Küba ritim sistemi ve caz zaman duygusu.
Bu birleşimin zorluğu şuradadır: Küba müziğinde ritim clave’ye göre yönlenir ve kalıplar döngüseldir; cazda ise zaman ride zilinde akar ve eşlik doğaçlamaya açıktır. İkisini birlikte kullanmak, iki farklı referans sistemini aynı anda korumayı gerektirir.
Berroa’nın çözümü, clave mantığını kalıbın içine gömüp yüzeyde caz esnekliğini sürdürmektir. Dinleyici Latin bir doku duyar ama eşlik, caz topluluğunun beklediği biçimde soliste cevap verir.
Eğitmen olarak da bu aktarımı sistemleştirmiştir. Afro-Küba kalıplarının caz bağlamında nasıl kullanılacağı, kendi yayınlarında adım adım anlatılır; konu egzotik bir ek değil, ayrı bir dil olarak ele alınır.
Berroa’nın Küba’daki eğitimi de bu birleşimi açıklar: klasik perküsyon eğitimi, geleneksel Afro-Küba repertuvarı ve radyo yoluyla dinlenen caz kayıtları aynı dönemde bir aradaydı. İki geleneğin birleşmesi, sonradan alınmış bir karar değil, yetişme biçiminin sonucudur.
Derslerimizde Latin caz çalışması, önce clave’nin sabitlenmesi ve ardından ride kalıbının üzerine yerleştirilmesiyle yürütülür.